همین حالا کفشتان را بردارید و به زیرهاش نگاه کنید؛ ترکهای ریز را میبینید؟ شاید کفش شما خیلی زودتر از چیزی که فکر میکنید در آستانه خراب شدن باشد! در این مقاله از شهر واکس به این سوال پاسخ میدهیم که چرا زیره کفش ترک میخورد و چه عواملی باعث ترک خوردن زیره کفش، حتی زمانی که ظاهر آن کاملا سالم است، میشوند؟ اگر زیره کفشتان تازه ترکهای ریز برداشته، هنوز برای نجاتش دیر نشده است. با ما همراه باشید تا با راهکارهای افزایش عمر کفش آشنا شوید.
دلایل ترک خوردن زیره کفش چیست؟
ترک خوردن زیره کفش همیشه به معنی بیکیفیت بودن کفش نیست. نوع استفاده، نگهداری و حتی محل نگهداری کفش میتواند روی عمر زیره تاثیر بگذارد. در ادامه به شرح 8 دلیل ترک خوردن زیره کفش پرداختهایم.
1. عدم مراقبت از زیره کفش: به صورت مرتب زیره را تمیز کنید.

گاهی اوقات در حین قدم زدن، سنگهای کوچک در زیره فرو رفته و بین عاجها گیر میکنند. اگر این سنگها از زیره خارج نشوند، به مرور زمان باعث فرسودگی آن خواهند شد. بهتر است هر بار پس از استفاده از کفش، زیره را بررسی کرده و سنگها را خارج کنید.
همچنین میتوانید با استفاده از برس مخصوص کفش، زیره را از گرد و خاک پاک کرده و تمیز نمایید. خرید فرچه کفش، تمیز کردن انواع کتونی و کفش چرم را آسانتر میکند.
2. خشک شدن و از بین رفتن انعطاف زیره
یکی از مهمترین دلایل ترک خوردن زیره، خشک شدن مواد تشکیلدهنده آن است. زیرههای لاستیکی، EVA، PU و مواد مشابه با گذشت زمان خاصیت اولیه خود را از دست میدهند.
وقتی زیره خشک و شکننده شود، با هر بار خم شدن کفش فشار بیشتری به آن وارد میشود. گاهی کفشی که سالها در کمد مانده، زودتر از کفشی که مرتب استفاده میشود ترک میخورد. دلیلش میتواند پیری و تخریب مواد زیره باشد.
به همین دلیل توصیه میشود کفش را برای مدت طولانی در جای خیلی خشک یا گرم رها نکنید. آن را در محیطی خنک، خشک و دور از نور مستقیم نگه دارید. خرید کاور کفش میتواند کمک کننده باشد.
3. آفتاب مستقیم؛ چیزی که زیره را آرام آرام خراب میکند!

قرار گرفتن طولانیمدت کفش در معرض نور خورشید میتواند به مرور بعضی از مواد زیره را خشک و شکننده کند. مخصوصا اگر کفش ساعتها کنار پنجره، در بالکن یا داخل ماشین بماند.
کفش را پس از شستشو برای مدت طولانی زیر نور مستقیم خورشید نگذارید. اجازه دهید کفش بدون استفاده از گرما و نور مستقیم، به مرور زمان خشک شود.
4. گرمای زیاد؛ دشمنی که زیره را شکننده میکند!
کفش خیس شده و اولین کاری که میکنید گذاشتن آن کنار بخاری یا سشوار کشیدن روی آن است؟ حرارت زیاد و مستقیم ممکن است باعث خشک شدن، تغییر شکل یا کاهش انعطاف بعضی از مواد زیره شود. وقتی زیره انعطافش را از دست بدهد، خم شدن مداوم کفش هنگام راه رفتن فشار بیشتری به آن وارد میکند. بنابراین اگر کفش خیس شد، برای خشک کردن سراغ بخاری، شوفاژ یا سشوار نروید.
5. تا کردن کفش از قسمت پنجه، یکی از دلایل ترک خوردن زیره کفش

یک عادت ساده میتواند فشار زیادی به زیره وارد کند: پوشیدن و درآوردن کفش با فشار دادن پنجه یا تا کردن شدید آن بخش. قسمت پنجه هنگام راه رفتن به طور طبیعی خم میشود. اما اگر مدام آن را بیش از حد تا کنید، فشار روی همان نقطه تکرار شده و باعث ایجاد ترک خواهد شد.
توصیه میشود کفش را بیش از حد خم نکنید. برای پوشیدن کفش هم از پاشنهکش استفاده کنید و اجازه ندهید پشت و پنجه کفش دائما تحت فشار و تاخوردگی قرار بگیرند.
6. کفش برای سطوح ناهموار ساخته نشده؛ زیره دارد تاوانش را میدهد!
شاید فکر کنید هر کفشی را میشود همه جا پوشید، اما زیره کفش اینطور فکر نمیکند! مثلا کفشی که برای استفاده روزمره طراحی شده، اگر مدام روی آسفالت زبر، سنگ، سیمان یا سطوح خشن استفاده شود، فشار و اصطکاک بیشتری تحمل میکند.
قبل از استفاده، باید بررسی کنید که کفش برای چه کاری طراحی شده است. کفش روزمره را برای فعالیتهای سنگین استفاده نکنید و اگر قرار است زیاد روی سطوح ناهموار راه بروید، سراغ کفشی بروید که زیره مقاوم و مناسب همان سطح داشته باشد.
7. یک اشتباه در شستشو میتواند عمر زیره را نصف کند!

گاهی برای از بین بردن لکههای سرسخت سراغ شویندههای قوی، سفیدکنندهها یا مواد شیمیایی میرویم. مشکل اینجاست که بعضی از این مواد میتوانند به ساختار زیره آسیب بزنند. ممکن است همان لحظه هیچ ترک یا تغییر واضحی نبینید. اما به مرور زیره خشکتر و شکنندهتر میشود.
برای شستن کفش از شویندههای ملایم استفاده کنید و قبل از استفاده از هر ماده جدید، مطمئن شوید برای جنس کفش مناسب است. همچنین مواد شیمیایی قوی را مستقیم روی زیره نریزید. خرید لوازم تمیز کننده کفش و کتانی میتواند مناسب باشد.
8. کفش قدیمی شده؛ حتی اگر هنوز از آن استفاده نکردهاید.
بعضی مواد مورد استفاده در زیره کفش با گذشت زمان خاصیت اولیه خود را از دست میدهند. یعنی ممکن است کفش مدت زیادی داخل کمد بماند، اما زیره به مرور خشک، شکننده و مستعد ترک شود. برای همین است که گاهی یک کفش تقریبا نو را بعد از مدت طولانی از جعبه بیرون میآورید و میبینید زیرهاش ترک خورده است!
اگر قرار است مدتی از کفش استفاده نکنید، آن را در محیط خنک، خشک و دور از نور و گرمای مستقیم نگهداری نمایید. قبل از پوشیدن دوباره هم زیره را بررسی کنید و دنبال ترکهای ریز، خشکی یا پوستهپوسته شدن بگردید.
مطلب پیشنهادی: مهمترین وسایل مراقبت کفش در سفر
چطور از زیره کفش مراقبت کنیم و عمر کفش را افزایش دهیم؟

در جدول زیر راهکارهای افزایش عمر زیره کفش را آوردهایم.
| عادت مراقبتی | روش صحیح استفاده و مراقبت از کفش | نتیجه |
| کفشها را پشت سر هم نپوشید. | اگر امکانش را دارید، دو جفت کفش را یک روز در میان استفاده کنید. | زیره فرصت استراحت و خشک شدن پیدا میکند، مخصوصا اگر در محیط بارانی از آن استفاده کرده باشید. |
| سنگریزههای گیرکرده در زیره را خارج کنید. | بعد از استفاده، شیارهای زیره را بررسی و تمیز کنید. | فشار و آسیب موضعی به زیره کمتر میشود. |
| بند کفش را درست ببندید. | کفش نباید بیش از حد لق یا بیش از حد سفت باشد. | فشار روی کفش هنگام راه رفتن بهتر توزیع میشود. |
| از قالب کفش استفاده کنید. | وقتی کفش را نمیپوشید، داخل آن قالب مناسب قرار دهید. | فرم کفش بهتر حفظ شده و از تغییر شکل آن جلوگیری میشود. |
| کفش را با فشار داخل کمد نگذارید. | فضای کافی و مناسب برای نگهداری کفش در نظر بگیرید. | زیره و بدنه کمتر تحت فشار قرار گرفته و دیرتر تغییر شکل میدهند. |
| آسیبهای اولیه را جدی بگیرید. | با مشاهده جدا شدن لبه زیره یا تغییر شکل، سریع برای تعمیر اقدام کنید. | از گسترش آسیب و هزینه بیشتر جلوگیری میشود. |
مطلب پیشنهادی: اشتباهاتی که کفش را خراب میکنند!
با زیره کفش ترک خورده چکار کنیم؟ آیا باید کفش جدید خرید؟
پس از بررسی این که چرا زیره کفش ترک میخورد، باید گفت که ترک خوردن زیره به معنای خرابی کامل کفش نیست! بنابراین پس از مشاهده ترکها، کفش را دور نیندازید! اگر ترک کوچک و سطحی است، ممکن است هنوز کفش قابل نجات دادن باشد.
- ترکهای ریز و سطحی: اگر فقط چند ترک باریک روی سطح زیره ایجاد شده و زیره هنوز محکم است، میتوانید آن را برای تعمیر تخصصی به کفاش بسپارید. در بعضی موارد استفاده از چسب مخصوص کفش هم میتواند موقتا جلوی گسترش ترک را بگیرد.
- ترک عمیق یا باز شده: اگر ترک آنقدر عمیق شده که داخل زیره دیده میشود، زیره هنگام راه رفتن باز شده یا آب از محل ترک وارد کفش میشود، بهتر است قبل از استفاده طولانی آن را تعمیر کنید. در این شرایط، ممکن است چسب کافی نبوده و تعویض بخشی از زیره یا تعویض کامل آن گزینه بهتری باشد.
- زیره از رویه کفش جدا شده است: اگر علاوه بر ترک خوردن، زیره از قسمت پنجه یا کنارهها جدا شده، با آن زیاد راه نروید. ادامه استفاده میتواند باعث بیشتر شدن جداشدگی شود و حتی فرم کفش را تغییر دهد. توصیه میشود کفش را هرچه زودتر به کفاش بسپارید تا آن را تعمیر کند.
مطلب پیشنهادی: رفع شکستگی روی کفش
سخن آخر
ترک خوردن زیره کفش همیشه به معنی تمام شدن عمر کفش نیست. اگر ترکها را زود ببینید، در بسیاری از موارد میتوان جلوی بیشتر شدن آسیب را گرفت و با چسب قطره ای مخصوص کفش و کتانی مشکل را حل کرد. از طرف دیگر، نگهداری درست را دست کم نگیرید. گرما، نور مستقیم، استفاده نادرست و بی توجهی به ترکهای کوچک میتوانند یک آسیب جزئی را به خرابی کامل زیره تبدیل کنند. استفاده از لوازم مراقبت کفش و تمیز کردن مداوم زیره میتواند کمک کننده باشد.
